Repubblika ta' Malta
Dewiza: brak





Malta, Republika Malty (Repubblika ta' Malta, Republic of Malta) - państwo wyspiarskie położone w Europie Południowej, na Morzu Śródziemnym, na południe od Sycylii.


 Ustrój polityczny

Malta jest republiką, z jednoizbowym parlamentem.
Po ostatnich wyborach, które odbyły się w 2003 w parlamencie zasiadają dwie partie:
  • Partia Narodowa (Partit Nazzjonalista, PN) - 35 mandatów
  • Partia Pracy (Partit Laburista, PL) - 30 mandatów

    Partie te dzielą między siebie mandaty w parlamencie nieprzerwanie od 1971. Oprócz nich istnieją też inne drobne partie m.in.:
  • Alternatywa Demokratyczna (Alternattiva Demokratika, AD)
  • Maltańska Partia Komunistyczna (Partit Komunista Malti, PKM)

    Od 1 maja 2004 roku Malta jest członkiem Unii Europejskiej.


     Geografia

    W skład Archipelagu Maltańskiego wchodzą wyspy: Malta (wyspa), Gozo, Comino, Cominotto, Wyspy Św. Pawła (dwie wysepki obok siebie) i Filfla, będące wierzchołkami wapiennego masywu, pełnego głębokich zatok i dolin.

    Malta leży w strefie klimatycznej śródziemnomorskiej. Nie występują tu ostre wiatry, mgły, śnieg czy mróz. Średnia temperatura waha się od 14.1°C w zimie (listopad-kwiecień) do 32°C latem (maj-październik). Nasłonecznienie odpowiednio 6:46 godzin zimą i 10:11 godzin latem. Opady, przeważnie deszcz, pojawiają głównie w okresie zimy. Roczna suma opadów to 578mm.

  • współrzędne geograficzne: 35 50 N, 14 35 E
  • długość wybrzeża: 136 km Malta i 43 km Gozo
  • najwyższy punkt: Ta' Dmejrek w pobliżu Dingli - 253 m n.p.m.
  • najniższy punkt: Morze Śródziemne - 0 m


     Historia

    Początki cywilizacji na Malcie sięgają aż 5200 lat p.n.e. gdy trafili tu z Sycylii pierwsi osadnicy. Około 3500 lat p.n.e. w miejscowości Ggantija na wyspie Gozo została wzniesiona świątynia, będąca dzisiaj najstarszą wolnostojącą budowlą stworzoną przez człowieka. Podobne budowle powstały później także w innych miejscach, zarówno na Gozo jak i na Malcie.

    Malta, która jest dogodnym miejscem do kontrolowania centralnego i wschodniego basenu Morza Śródziemnego, przechodziła na przestrzeni dziejów często z rąk do rąk. Około 800 p.n.e. założyli tu swoje osiedla Fenicjanie, a 300 lat później wyspę podbili Kartagińczycy. W 257 p.n.e. miał miejsce pierwszy atak Rzymian i w 218 p.n.e. Malta przeszła pod władanie Imperium Rzymskiego. W 60 n.e. u brzegów wyspy, na mieliźnie, rozbił się statek przewożący do Rzymu, jako więźnia św. Pawła, który nawrócił Maltę na chrześcijaństwo. W 395 po podziale Imperium Rzymskiego wyspa znalazła się we władaniu Cesarstwa Wschodniego ze stolicą w Konstantynopolu. W 870 została zdobyta przez Arabów a w 1090 przez Normanów i przyłączona do księstwa, a następnie Królestwa Sycylii.

    W 1530 cesarz Karol V przekazał wyspę jako lenno wydalonemu z Rodos zakonowi joannitów (Kawalerów Maltańskich). 18 maja 1565 rozpoczął się atak liczącej około 40 tys.1 żołnierzy armii Tureckiej. Obrońcom, w skład których wchodzi kilkuset rycerzy zakonnych, 2 tys. żołnierzy hiszpańskich i około 6 tys. ludności cywilnej, udaje się ten atak całkowicie odeprzeć prawie cztery miesiące później, 8 września. Dla uczczenia zwycięstwa Wielki Mistrz Jean Parisot de la Valette wzniósł w 1566 miasto, nazwane od jego nazwiska Valletta. Miasto to stało się później stolicą Malty. W 1798 zdążająca do Egiptu 54 tys. flota francuska zaatakowała i zdobyła wyspę. Napoleon Bonaparte nakazał rycerzom zakonu w ciągu kilku dni opuścić Maltę. Po kilku miesiącach niezadowoleni z rządów francuskich mieszkańcy wyspy wzniecili powstanie i wspomagani przez Króla Sycylii i Anglików w 1800 zmusiły wojska francuskie do poddania się. Malta przeszła pod protekcję Wielkiej Brytanii.

    Trwający od 1814 do 1815 Kongres Wiedeński ustanowił Maltę kolonią brytyjską. Wyspa, ze względu na swoje położenie, odegrała ważną rolę strategiczną w czasie II wojny światowej, za co w 1942 została odznaczona Krzyżem Jerzego.

    W 1947 Malta uzyskała autonomię wewnętrzną, a w 1963 proklamowane zostało powstanie Państwa Maltańskiego. Rok później Malta uzyskała całkowitą niepodległość jako członek brytyjskiej Wspólnoty Narodów. Podpisany został też układ obronny z Wielką Brytanią, który zezwalał na utrzymanie na Malcie brytyjskich baz wojskowych. W 1967 układ ten został zerwany i dopiero po czterech latach udało się wynegocjować prowizoryczne porozumienie. 13 grudnia 1974 proklamowana została Republika Malty (Repubblika ta' Malta). 1 maja 2004 Malta przystąpiła do Unii Europejskiej.

    1 Historia Wielkiego Oblężenia znana jest tylko ze źródeł chrześcijańskich, trudne jest więc dokładne oszacowanie sił tureckich. Zależnie od źródeł liczba atakujących waha się od 20 do nawet 100 tys., jednak najczęściej podawana i dość prawdopodobna to 40 tys.


     Demografia

    Dane z roku 2003:

    liczba ludności: 399 867
    ludność według wieku:
  • 0 ... 14 lat - 19,5%
  • 15 ... 64 lat - 67,5%
  • ponad 64 lata - 13%

    Wiek (mediana):
  • w całej populacji - 37,2 lat
  • mężczyzn - 35,6 lat
  • kobiet - 38,8 lat

    przyrost naturalny: 0,73%
    współczynnik urodzeń: 12,75 urodzin/1000 mieszkańców
    współczynnik zgonów: 7,8 zgonów/1000 mieszkańców
    współczynnik migracji: 2,34 migrantów/1000 mieszkańców
    ludność według płci:
  • przy narodzeniu - 1,09 mężczyzn/kobiet
  • poniżej 15 lat - 1,08 mężczyzn/kobiet
  • 15 ... 64 lat - 1,02 mężczyzn/kobiet
  • powyżej 64 lat - 0,72 mężczyzn/kobiet

    umieralność noworodków:
  • w całej populacji - 5,62 śmiertelnych/1000 żywych
  • płci męskiej - 5,87 śmiertelnych/1000 żywych
  • płci żeńskiej - 5,34 śmiertelnych/1000 żywych

    oczekiwana długość życia:
  • w całej populacji - 78,43 lat
  • mężczyzn - 75,94 lat
  • kobiet - 81,14 lat

    rozrodczość: 1,91 urodzin/kobietę


     Trasport samochodowy

    Na Malcie obowiązuje ruch lewostronny


     Ambasady i konsulaty

    Konsulat Malty w Warszawie
    adres: ul. Szczygla 8 m.16, 00-370 Warszawa
    tel. (022) 826-66-49
    kom. 0603-780-669
    Konsulat Honorowy RP w Valetta
    adres: 60, South Street, Valetta VLT 11
    tel. 24-43-06
    fax. 23-30-93



             

    na górę



  • Język urzędowy: maltański i angielski
    Stolica: Valletta
    Ustrój polityczny: republika
    Prezydent: Edward Fenech Adami
    Szef rządu: premier Lawrence Gonzi
    Pow. całkowita: 316 km2
    Liczba ludności: 400 420
    Gęstość zal.: 1267 mieszk./km2
    Niepodległość: 21 września 1964
    Jednostka monetarna: lira maltańska
    Strefa czasowa: UTC +1 (CET)
    Hymn: L-Innu Malti
    Domena internetowa: .mt
    Kod samochodowy: M
    Kod telefoniczny: +356

     Zobacz mapę
     Ustrój polityczny
     Geografia
     Historia
     Demografia
     Transport samochodowy
     Ambasady i konsulaty




    Kraje EuropyTablica ogłoszeńPrzydatne adresyKomunikacjaBezpieczeństwoGaleriaKontakt

                              Copyright 2005 by autostop.net.pl, All rights reserved.     Administracja