Reino de Espana
Dewiza: (łac.) Plus Ultra
(Wciąż dalej)




Hiszpania, Królestwo Hiszpanii (hiszp. Espana, Reino de Espana; kataloński Regne d'Espanya; bask. Espainiako Erresuma; galisyjski Reino da Espana) - państwo w południowo-zachodniej Europie, obejmujące większą część Półwyspu Iberyjskiego. Graniczy od północy z Francją i Andorą, od zachodu z Portugalią i od południa z Gibraltarem oraz Marokiem. Członek Unii Europejskiej.


 Podział administracyjny

Hiszpania jest podzielona na 17 wspólnot autonomicznych, tzw. Comunidades Autónomas, które cieszą się dużą autonomią (głównie w kwestiach szkolnictwa, podatków, itd.). Oto one:
  • Andaluzja (Andalucía)
  • Aragonia (Aragón)
  • Asturia (Asturias)
  • Baleary (Islas Baleares)
  • Estremadura (Extremadura)
  • Galicia (Galicia)
  • Kantabria (Cantabria)
  • Kastylia-La Mancha (Castilla La Mancha)
  • Kastylia-León (Castilla León)
  • Katalonia (Cataluna)
  • Kraj Basków (País Vasco)
  • La Rioja (La Rioja)
  • Madryt (Madrid)
  • Murcja (Murcia)
  • Nawarra (Navarra)
  • Walencja (Valencia)
  • Wyspy Kanaryjskie (Islas Canarias)

    Podział na Comunidades ma swoje odbicie historyczne - większość z obecnych "regionów" była kiedyś niezależnymi królestwami. Comunidades dzielą się na prowincje:
    Andalucía (Andaluzja):
  • Almería, Grenada
  • Huelva
  • Jaén
  • Kadyks
  • Kordowa (Kordoba)
  • Málaga, Sewilla

    Aragón (Aragonia):
  • Huesca
  • Teruel
  • Saragossa (Zaragoza)

    Asturias (Asturia):
  • Asturia

    Cantabria (Kantabria):
  • Kantabria

    Castilla La Mancha (Kastylia La Mancha):
  • Albacete
  • Ciudad Real
  • Cuenca,
  • Guadalajara
  • Toledo

    Castilla León (Kastylia-Leon):
  • Ávila
  • Burgos
  • León
  • Palencia
  • Salamanka (Salamanca)
  • Segowia
  • Soria
  • Valladolid
  • Zamora

    Catalunya (Katalonia):
  • Barcelona
  • Girona
  • Lleida
  • Tarragona

    Estremadura (Estremadura):
  • Badajoz
  • Cáceres

    Galicia (Galicja):
  • La Coruna
  • Orense
  • Pontevedra

    Islas Baleares (Baleary):
  • Islas Baleares

    Islas Canarias (Wyspy Kanaryjskie):
  • Las Palmas de Gran Canaria
  • Santa Cruz de Tenerife

    La Rioja (La Rioha):
  • La Rioja

    Madrid (Madryt):
  • Madryd

    Murcia (Murcja):
  • Murcja

    Navarra (Nawarra):
  • Nawarra

    País Vasco (Kraj Basków):
  • Álava
  • Guipúzcoa
  • Vizcaya


     Historia

    Począwszy od IX wieku p.n.e. Półwysep Iberyjski był terenem ekspansji licznych ludów i państw (Celtów, Fenicjan, Greków czy też Kartagińczyków. W II wieku p.n.e. na półwyspie pojawili się Rzymianie. W V wieku na tereny obecnej Hiszpanii wdarli się Wizygoci i stworzyli tam własne królestwo. W roku 711 z północnej Afryki na Półwysep Iberyjski przedostały się wojska arabskie pod wodzą Tarika, które błyskawicznie podbiły prawie cały półwysep.

    Niewielkie królestwa chrześcijańskie na północy rozpoczęły rekonkwistę, która zaowocowała ostatecznym wyparciem Maurów w 1492. Z drobnych państw chrześcijańskich z czasem wyłoniły się dwa silne królestwa: Kastylia i Aragonia. Rozkwit i ekspansja powstałej z połączenia obu tych państw Hiszpanii były przede wszystkim związane z podbojami kolonialnymi w Ameryce i zdobyciem wielkich bogactw. Problemy z następstwem tronu w XVIII wieku doprowadziły do wojny o sukcesję hiszpańską, która w znacznym stopniu osłabiła państwo.

    Z czasem kurczyły się tereny kolonii i Hiszpania dostała się pod wpływy Francji. Hiszpania stała się powoli biednym prowincjonalnym królestwem. W latach 1936-1939 kraj ogarnęła wojna domowa. W jej wyniku władzę w kraju przejęli nacjonaliści pod wodzą generała Francisco Franco.

    Po śmierci dyktatora Franco w 1975, władzę przejął wyznaczony przez niego na następcę książę Jan Karol z dynastii Burbonów. Wprowadził on w kraju demokratyczne reformy. W 1982 Hiszpania wstąpiła do NATO, a w 1986 stała się członkiem Unii Europejskiej.


     Ustrój polityczny

    Na czele Królestwa Hiszpanii stoi wywodzący się z dynastii Burbonów król Jan Karol. Wstąpił na tron w 1975 po śmierci generała Francisco Franco. Król, mimo iż cieszy się ogromnym autorytetem w społeczeństwie (nawet wśród komunistów) nie ma w swych rękach żadnej realnej władzy. Mianuje on szefa rządu który zawsze wywodzi się ze zwycięskiego ugrupowania. Może wygłaszać orędzia do narodu (w wyjątkowych sytuacjach). Jest również najwyższym dowódcą wojska.


     Gospodarka

    Do lat sześćdziesiatych ubiegłego stulecia Hiszpania była jednym z najuboższych krajów Europy. Masowy napływ turystów spowodował wielki wzrost inwestycji i napływ kapitału zagranicznego, który wzmógł się jeszcze po przystąpieniu do Unii Europejskiej.
    Hiszpania była przez ostatnie pół wieku jednym z najszybciej rozwijających się gospodarczo państw Europy. W 2001 r. PKB wyniósł 662 mld euro, czyli 16,5 tys. euro na mieszk. Hiszpania uporała się w ostatnich latach ze zmorą, jaką była znaczna inflacja (od r. 1990 spadła z ponad 9% do ok.2,5-3% obecnie) i masowym bezrobociem (obecnie ponad 11% wobec 21,6% w 1978 r.).
    Hiszpania jest znaczącym uczestnikiem hadlu zagranicznego, wielkie banki mają swe siedziby gł. w Madrycie, Bilbao, Barcelonie i Walencji.


     Przemysł

    Najważniejszą gałęzią gospodarki jest wysoko rozwinięty przemysł, zgrupowany w kilku wielkich okręgach. Hiszpania jest ważnym producentem samochodów osobowych i ciężarowych (Barcelona i Lleida, Walencja, Madryt, Valladolid, La Coruna). Kilka wielkich koncernów ulokowało tutaj swoje zakłady (VW, grupa PSA, Ford). Produkcja samochodów osobowych wyniosła ponad 1,9 mln sztuk (2000). W Walencji, Bilbao, Barcelonie, Kadyksie oraz La Corunie są duże stocznie. Rozwinięty jest przem. metalurgiczny (huty w Oviedo, Gijon, El Ferrol de Caudillo koło Bilbao i in.), w Asturii kopalnie węgla. Różnorodny przem. elektrotechn. (sprzęt gosp. domowego, komputery, półprzewodniki) rozwinął się w większych miastach (np. Barcelona, Madryt, Sewilla, Malaga). Dzięki importowi paliw płynnych oraz znacznym zasobom energii wodnej Hiszpania produkuje ok. 185 TWh energii elektrycznej (4,612 kWh na mieszkańca). Wielkim atutem jest rozwinięty przemysł włókienniczy, a nade wszystko rolno-spożywczy (prod. cukiernicza, wina - ponad 34 mln hl (czwarte miejsce w świecie - konserw rybnych itp.) rozrzucony po całym kraju.


     Rolnictwo

    W rolnictwie dominującą rolę odgrywa hodowla bydła, trzody i drobiu (rozległe pola i łąki Kastylii, Asturii czy Estremadury), a także uprawa winorośli, zbóż, oliwek oraz owoców cytrusowych. Lasy (głównie w regionach górskich) dostraczają drewna i owoców leśnych oraz szalków.


     Rybołóstwo

    Doniosłe znaczenie posiada rybołówstwo (1,4 mln ryb), zwłaszcza na wybrzeżu atlantyckim (La Coruna w Galicji, Jerez de la Frontera w Andaluzji, ale także Málaga).


     Komunikacja

    Sieć komunikacyjna Hiszpanii uległa znaczącym przeobrażeniom po II wojnie światowej, dzięki dewizom napływającym od turystów zagranicznych. Drogi liczą ogółem ponad 326 tys. km (gęstość 64,5 km na 100 km2 powierzchni); wielki postęp zanotowano w budowie nowoczesnych magistral obsługujących narastający ruch turyst. (w połowie 2001 r. było w Hiszpanii ponad 4,7 tys. km autostrad i 6,5 tys. km dróg ekspresowych). Hiszpania jest krajem wysoko zmotoryzowanym (w tym samym czasie było ponad 14,7 mln samochodów osob. - 36,7 pojazdów na 100 mieszk. - oraz ponad 1,8 mln ciężarowych. Dług. kolei wyniosła 12,6 tys.km (w tym 7,5 tys. km zelektryfikowanych). Najważniejsze port morskie: Algeciras, Kadyks, Walencja, Barcelona, Bilbao, La Coruna i in.). Bezprecedensowy rozwój nastapił w dziedzinie przewozów lotniczych. Madryt jest jednym z najważniejszych portów lotniczych w Europie, inne ważniejsze lotniska znajdują się w Barcelonie, Palmie (Mallorca), Sewilli, Walencji, Santa Cruz de Tenerife (Wyspy Kanaryjskie), Bilbao.


     Turystyka

    Burzliwa historia, która pozostawiła ślad w postaci niezliczonych zabytków i przebogatych muzeów oraz najcieplejszy klimat na kontynencie sprzyjają masowej turystyce, która stanowi jeden z filarów gospodarki przysparzający znacznych dochodów (w 2001 r. ponad 47 mld euro). Liczba turystów zagranicznych odwiedzających Hiszpanię wyniosła prawie 71 mln, którzy wypoczywali głównie na wybrzeżu śródziemnomorskim), na Balearach i Wyspach Kanaryjskich oraz zwiedzali hiszpańskie miasta i muzea (Toledo, Madryt, Barcelona, Sewilla, Salamanka i in.). Ośrodkiem pielgrzymkowym o europejskiej sławie jest Santiago de Compostela.

    Największy ruch turystyczny koncentruje się wzdłuż wybrzeża Morza Śródziemnego oraz na Majorce. Z dochodów z turystyki sfinansowano budowę dróg oraz przemysł lokalny.

    Do najciekawszych miejsc w Hiszpanii należą:
  • Costa de la Luz
  • Costa del Sol
  • Costa Blanca
  • Costa del Azahar
  • Costa Dorada
  • Costa Montanesa
  • Costa Vasca
  • Costa Verde
  • Rias Altas
  • Rias Bajas


     Ambasady i konsulaty

    Ambasada Królestwa Hiszpanii
    adres: ul. Myśliwiecka 4, 00-459 Warszawa
    tel. (022) 622-42-50
    fax 622-54-08
    e-mail: emb.esppl@mail.mae.es
    Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej w Madrycie
    adres: c.Guisando 23 bis, 28035 Madrid, Espańa
    tel. (3491) 3736-605/6
    e-mail: madryt@embajada-polonia.org



    na górę



  • Język urzędowy: hiszpański
    Stolica: Madryt
    Ustrój polityczny: monarchia parlamentarna
    Król: Juan Carlos I
    Szef rządu: premier José Luis Rodríguez Zapatero
    Pow. całkowita: 504 782 km2
    Liczba ludności: 40 217 413
    Gęstość zal.: 85 mieszk./km2
    Jednostka monetarna: euro (EUR)
    Strefa czasowa: UTC +1
    Hymn: Marcha Real
    Domena internetowa: .es
    Kod samochodowy: E
    Kod telefoniczny: +34

     Zobacz mapę
     Podział administracyjny
     Historia
     Ustrój polityczny
     Gospodarka
     Przemysł
     Rolnictwo
     Rybołóstwo
     Komunikacja
     Turystyka
     Ambasady i konsulaty




    Kraje EuropyTablica ogłoszeńPrzydatne adresyKomunikacjaBezpieczeństwoGaleriaKontakt

                              Copyright 2005 by autostop.net.pl, All rights reserved.     Administracja